Дар асоси қисми зерин аввалин дастгоҳи ҳолати сахт ва истифодаи онро тавсиф кунед.
Context:Пеш аз он ки одамон дар бораи барқ маълумот пайдо кунанд, одамон аз зарбаҳои моҳии барқӣ огоҳ буданд. Матнҳои Мисри Қадим, ки ба 2750 пеш аз милод тааллуқ доранд, ба ин моҳӣ ҳамчун "Thunderer of the Nile" ишора мекунанд ва онҳоро ҳамчун "муҳофизони" ҳамаи дигар моҳӣ тавсиф мекунанд. Дар бораи моҳии барқӣ боз ҳазорсолаҳо баъд аз табиатшиносон ва табибони Юнони қадим, Рум ва Араб хабар дода шуд. Якчанд нависандагони қадим, аз қабили Плинийи калонсол ва Скрибониус Ларгус, таъсири бемориҳои барқиро, ки аз тарафи catfish ва нурҳои барқӣ расонида мешаванд, тасдиқ карданд ва медонистанд, ки чунин зарбаҳо метавонанд дар канори объектҳои интиқолдиҳанда сафар кунанд. Ба бемороне, ки аз бемориҳои рӯда ва дарди сар азият мекашиданд, маслиҳат дода мешуд, ки ба моҳии барқӣ даст расонанд, то ин ки зарбаи пурқувват онҳоро шифо диҳад. Фарҳангҳои қадимии атрофи Баҳри Миёназамин медонистанд, ки баъзе ашёҳо, ба монанди найчаҳои янтарӣ, метавонанд бо пӯсти гурбаҳо пахш карда шаванд, то ашёҳои сабукро ба монанди парро ҷалб кунанд. Талеси Милетӣ дар атрофи соли 600 пеш аз милод як қатор мушоҳидаҳо оид ба қувваи барқи статикӣ анҷом дод, ки аз он ӯ боварӣ дошт, ки зангзании магнитӣ, дар муқоиса бо минералҳо, ба монанди магнитит, ки ба зангзании он ниёз надошт, магнитӣ гардид. Талес дар боварии худ, ки ин ҷалбкунӣ аз таъсири магнитӣ буд, нодуруст буд, аммо баъдтар илм пайванди байни магнитӣ ва барқро исбот кард. Мувофиқи як назарияи баҳсбарангез, парфӣҳо метавонанд дар бораи электропластика дониш дошта бошанд, ки дар асоси кашфи соли 1936 аз Багдад батарея, ки ба ҳуҷайраи галваникӣ монанд аст, асос ёфтааст, гарчанде ки маълум нест, ки ин артефакт табиатан барқӣ буд ё не. Электр барои ҳазорсолаҳо, то соли 1600, вақте ки олими англис Уилям Гилберт "Де Магнете"-ро навишт, ки дар он ӯ бодиққат омӯзиши барқ ва магнетизмро анҷом дод ва таъсири lodestone-ро аз барқи статикии тавассути тарошидани янтар фарқ кард. Вай калимаи лотинии навро эҷод кард electricus ("аз янтар" ё "монанди янтар", электрон, калимаи юнонии "янтар") барои ишора ба хусусияти ҷалби ашёҳои хурд пас аз пахш кардан. Ин иттиҳодия ба калимаҳои англисии "электрикӣ" ва "электрики" оварда расонд, ки бори аввал дар китоби "Pseudodoxia Epidemica" - и Томас Браун дар соли 1646 чоп шудаанд. Корҳои минбаъда дар асрҳои 17 ва ибтидои асри 18 аз ҷониби Отто фон Герик, Роберт Бойл, Стивен Грей ва К. Ф. ду Фей гузаронида шуданд. Дар охири асри 18 Бенҷамин Франклин дар соҳаи барқ тадқиқоти васеъ гузаронида, барои маблағгузории кори худ амволи худро фурӯхт. Дар моҳи июни соли 1752 ӯ як калиди металлӣ ба поёни сатри паррандаи намшуда васл кард ва паррандаро дар осмони таҳдидшудаи тӯфон парвоз кард. Як силсила шӯълаҳое, ки аз калид ба пушти дасташ ҷаҳиданд, нишон доданд, ки барқ дар ҳақиқат табиати барқӣ дорад. Вай инчунин рафтори зоҳиран парадоксалии зарфи Лейденро ҳамчун дастгоҳ барои нигоҳ доштани миқдори зиёди заряди электрикӣ аз ҷиҳати барқ, ки ҳам заряди мусбат ва ҳам манфӣ дорад, шарҳ дод Дар соли 1775, Ҳю Уилямсон дар бораи як қатор озмоишҳо ба Ҷамъияти Шоҳона оид ба зарбаҳои ангури барқӣ гузориш дод; ҳамон сол ҷарроҳ ва анатомист Ҷон Ҳантер сохтори узвҳои барқии моҳиро тавсиф кард. Соли 1791 Луиджи Галвани кашфиёти худро дар бораи биоэлектромагнитӣ нашр карда, нишон дод, ки нерӯҳои нейрон ба мушакҳо тавассути барқ сигнал медиҳанд. Батареяи соли 1800 сохтаи Алессандро Вольта, ки аз қабатҳои зинк ва мис иборат буд, ба олимон манбаи боэътимоди нерӯи барқро нисбат ба дастгоҳҳои электростатикии қаблан истифодашаванда фароҳам овард. Эътирофи электромагнетизм, ягонагии падидаҳои электрикӣ ва магнитӣ, ба Ханс Кристиан Эрстед ва Андре-Мари Ампер дар солҳои 1819-1820 рост меояд. Дар соли 1821 Майкл Фарадей муҳаррики барқиро ихтироъ кард ва дар соли 1827 Георг Ом схемаи барқиро аз ҷиҳати математикӣ таҳлил кард. Электр ва магнитӣ (ва нур) ба таври мушаххас аз ҷониби Ҷеймс Клерк Максвелл, алахусус дар "Дар бораи хатҳои физикии қувва" дар солҳои 1861 ва 1862 пайваст карда шуданд.  Дар ҳоле ки дар ибтидои асри 19 пешрафти босуръати илми электрикӣ ба мушоҳида мерасид, дар охири асри 19 пешрафти бузургтарин дар муҳандисии электрикӣ ба мушоҳида мерасид. Тавассути одамони ба монанди Александр Грэм Белл, Отто Блати, Томас Эдисон, Галилео Феррарис, Оливер Хевисайд, Аниос Джедлик, Уилям Томсон, 1-уми барони Келвин, Чарлз Алгернон Парсонс, Вернер фон Сименс, Ҷозеф Свон, Реджиналд Фессенден, Никола Тесла ва Ҷорҷ Вестингхаус, барқ аз як илми кунҷкобӣ ба воситаи муҳим барои ҳаёти муосир табдил ёфт. Дар соли 1887 Генрих Герц кашф кард, ки электродҳои бо нури ултрабунафш равшаншуда ба осонӣ барқҳои барқӣ эҷод мекунанд. Дар соли 1905, Алберт Эйнштейн мақолае нашр кард, ки дар он маълумоти озмоишии таъсири фотоэлектрикӣ ҳамчун натиҷаи энергияи нур дар бастаҳои ҷудогонаи квантӣ, ки электрононро пурқувват мекунанд, шарҳ дода шудааст. Ин кашфиёт ба инқилоби квантӣ оварда расонд. Эйнштейн соли 1921 барои "хуруфи қонуни таъсири фотоэлектрикӣ" ҷоизаи Нобелро дар риштаи физика гирифт. Эффекти фотоэлектрикӣ инчунин дар фотоэлементҳо, ба монанди он, ки дар панели офтобӣ мавҷуданд, истифода мешавад. Аввалин дастгоҳи дорои ҳолати сахт "детектори мӯйҳои гурба" буд, ки бори аввал дар солҳои 1900-ум дар қабулкунандаҳои радио истифода мешуд. Барои ошкор кардани сигнали радио тавассути таъсири пайвастшавии тамос, сими ба мушт монанд бо кристалли сахт (ба монанди кристалли германий) каме дар тамос гузошта мешавад. Дар ҷузъи дорои ҳолати сахт, ҷараён ба унсурҳои сахт ва пайвастагиҳои махсус барои иваз ва тақвият додани он маҳдуд карда шудааст. Ҷараёни ҷараёнро дар ду шакл фаҳмидан мумкин аст: ҳамчун электронҳои зарари манфӣ ва ҳамчун камбудиҳои электронии зарари мусбат, ки сӯрохиҳо номида мешаванд. Ин зарядҳо ва сӯрохиҳо аз нигоҳи физикаи квантӣ фаҳмида мешаванд. Маводи сохтмонӣ аксар вақт нимноқили кристаллӣ аст. Электроникаи ҳолати сахт бо пайдоиши технологияи транзистор ба худ омад. Аввалин транзистори корӣ, транзистори нуқтаи тамос дар асоси германий, аз ҷониби Ҷон Бардин ва Уолтер Хаузер Браттейн дар озмоишгоҳҳои Белл дар соли 1947 ихтироъ карда шуд, ки пас аз он транзистори пайвастшавии биполярӣ дар соли 1948 пайдо шуд.
Аввалин дастгоҳи дорои ҳолати сахт "детектори мӯйҳои гурба" буд, ки бори аввал дар солҳои 1900-ум дар қабулкунандаҳои радио истифода мешуд. Барои ошкор кардани сигнали радио тавассути таъсири пайвастшавии тамос, сими ба мушт монанд бо кристалли сахт (ба монанди кристалли германий) каме дар тамос гузошта мешавад.