ئەو وڵاتانەی کە هۆڵەندا لەگەڵیاندا هاوسنوورە.
Context:ھۆڵەندا (بە ھۆڵەندی: Nederland [ˈneːdərlɑnt] (گوێ بگرە) ، بە شێوەیەکی نافەرمی ھۆڵەندا، وڵاتێکە دەکەوێتە باکووری خۆرئاوای ئەوروپا لەگەڵ ناوچەکانی دەرەوەی وڵات لە کارائیب. گەورەترین وڵاتە لە چوار وڵاتەکەی شانشینی هۆڵەندا. ھۆڵەندا لە دوازدە پارێزگا پێکھاتووە؛ لە ڕۆژھەڵاتەوە ھاوسنوورە لەگەڵ ئەڵمانیا و لە باشوورەوە لەگەڵ بەلجیکا، لەگەڵ کەناری دەریای باکوور لە باکوور و ڕۆژاواوە. سنووری دەریایی لەگەڵ بەریتانیا و ئەڵمانیا و بەلجیکا لە دەریای باکووردا هەیە. زمانی فەرمی وڵاتەکە هۆڵەندییە، لەگەڵ زمانی فریزی ڕۆژئاوا وەک زمانی فەرمی دووەم لە پارێزگای فریزلاند. زمانی هۆڵەندی، ئینگلیزی و پاپیامێنتۆ فەرمییە لە ناوچەکانی کارائیبدا.   چوار گەورەترین شاری هۆڵەندا ئەمستردام، ڕۆتردام، لاهای و ئوترێختن. ئەمستردام زۆرترین شاری دانیشتووی ئەم وڵاتە و پایتەختی ناونیشانە. لاهای شوێنی دانیشتنی ئەنجومەنی گشتی و ئەنجومەنی وەزیران و دادگای باڵایە. بەندەری ڕۆتردام قەرەباڵغترین بەندەری دەریاییە لە ئەوروپا. فڕۆکەخانەی شیپۆل قەرەباڵغترین فڕۆکەخانەی هۆڵەندایە و سێیەم قەرەباڵغترین فڕۆکەخانەی ئەوروپایە. ھۆڵەندا یەکێکە لە دامەزرێنەرانی یەکێتی ئەوروپا، ناوچەی یۆرۆ، گروپی ١٠، ناتۆ، ڕێکخراوی ئابوری و گەشەپێدان و ڕێکخراوی بازرگانی جیھانی، ھەروەھا بەشێکە لە ناوچەی شینگن و یەکێتی سێ لایەنی بێنلۆکس. چەندین رێکخراوی نێو حکومەتی و دادگای نێودەوڵەتی هەیە، کە زۆرێک لە دادگاکان لە لاهە جێگیرن.   ھۆڵەندا بە واتای وشەی " وڵاتانی نزم" دێت بە ئاماژە بە بەرزایی نزم و تۆپۆگرافییە تەختەکەی، کە نزیکەی ٢٦٪ دەکەوێتە ژێر ئاستی دەریا. زۆربەی ئەو ناوچانەی لەژێر ئاستی دەریایە، ناسراون بە پۆڵدەر، دەرئەنجامی گەڕانەوەی زەوییە کە لە سەدەی ١٤دا دەستی پێکرد. لە سەردەمی کۆماریدا، کە لە ساڵی ١٥٨٨دا دەستی پێکرد، هۆڵەندا چووە قۆناغێکی تایبەتی سیاسی، ئابووری و فەرهەنگی، کە لە نێوان بەهێزترین و کاریگەرترین وڵاتانی ئەوروپا و جیهاندا بوو؛ ئەم قۆناغە بە سەردەمی زێڕینی هۆڵەندا ناسراوە. لەم ماوەیەدا، کۆمپانیای بازرگانی ئەم وڵاتە، کۆمپانیای ڕۆژھەڵاتی ھیندستان و کۆمپانیای ڕۆژئاوای ھیندستان، کۆلۆنیا و شوێنی بازرگانییان لە سەرانسەری جیھاندا دامەزراند.   هۆڵەندا بە دانیشتوانی ١٧.٨ ملیۆن کەس، کە سەرجەمیان لە ڕووبەری ٤١،٨٥٠ کیلۆمەتر چوارگۆشە دەژین کە ڕووبەری خاکەکەی ٣٣،٥٠٠ کیلۆمەتر چوارگۆشەیە، شانزدەهەمین وڵاتی پڕ دانیشتوانە لە جیهاندا و دووەمین وڵاتی پڕ دانیشتوانە لە یەکێتیی ئەورووپا، بە چڕی ٥٣١ کەس لە یەک کیلۆمەتر چوارگۆشەیەکدا. لەگەڵ ئەوەشدا، دووەم گەورەترین هەناردەکاری خۆراک و بەرهەمە کشتوکاڵییەکانی جیهانە بە پێی بەها، ئەمەش بەهۆی خاکە بەپیتەکەی، کەشوهەوای نەرم، کشتوکاڵی چڕوپڕ، و داهێنەرایەتییەوە.   ھۆڵەندا لە ساڵی ١٨٤٨ەوە پاشایەتییەکی دەستوری پەرلەمانییە بە پێکھاتەیەکی یەکێتی. ئەم وڵاتە خاوەن نەریتێکی پۆڵاریزاسیۆن و تۆمارێکی دوورودرێژە لە لێبوردەیی کۆمەڵایەتی، بە یاساییکردنی لەباربردنی منداڵ، لەشفرۆشی و ئیوتاناسی، لەگەڵ پاراستنی سیاسەتێکی ئازادیخوازانەی دەرمان. هۆڵەندا لە ساڵی ١٩١٩ مافی دەنگدانی ژنانی پێ بەخشرا و لە ساڵی ٢٠٠١ یەکەم وڵاتیش بوو کە ھاوسەرگیری ھاوڕەگەزی بە یاسایی زانی. ئابوری پێشكەوتووی بازاڕی تێكەڵی ئەم وڵاتە لە پلەی سێزدەهەمی داهاتی سەر سەرێكە لە جیهاندا.
ھۆڵەندا لە ڕۆژھەڵاتەوە ھاوسنوورە لەگەڵ ئەڵمانیا و لە باشوورەوە لەگەڵ بەلجیکا، لەگەڵ کەناراوێکی دەریای باکوور لە باکوور و ڕۆژاواوە. سنووری دەریایی لەگەڵ بەریتانیا و ئەڵمانیا و بەلجیکا لە دەریای باکووردا هەیە.