Bismarck စစ်သင်္ဘောက ဘာလဲ?
Context:Bismarck သည် နာဇီဂျာမနီ၏ Kriegsmarine အတွက် တည်ဆောက်ခဲ့သော Bismarck-class စစ်သင်္ဘောနှစ်စင်းအနက် ပထမစင်းဖြစ်သည်။ ၁၉၃၆ ခုနှစ် ဇူလိုင်လတွင် ဟမ်ဘတ်မြို့ရှိ Blohm & Voss သင်္ဘောကျင်းတွင် တည်ဆောက်ခဲ့ပြီး ၁၉၃၉ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလတွင် စတင်မောင်းနှင်ခဲ့သည်။ ၁၉၄၀ ခုနှစ်၊ သြဂုတ်လတွင် ဂျာမန်ရေတပ်တွင် တာဝန်ယူခဲ့သည်။ Bismarck နဲ့ သူ့အစ်မသင်္ဘော Tirpitz တို့ဟာ ဂျာမနီက ဆောက်လုပ်ခဲ့တဲ့ အကြီးဆုံးသင်္ဘောတွေဖြစ်ပြီး ဥရောပအင်အားစုတွေ ဆောက်လုပ်ခဲ့တဲ့ အကြီးဆုံးသင်္ဘောတွေထဲက နှစ်စင်းပါ။  စစ်သင်္ဘောရဲ့ ရှစ်လတာ အသက်မွေးမှုအတွင်း Bismarck ဟာ Rheinübung ဆိုတဲ့ ကုဒ်နာမည်နဲ့ ၁၉၄၁ မေလမှာ ၈ ရက်ကြာတဲ့ တိုက်ခိုက်မှုတစ်ခုသာ လုပ်ခဲ့တယ်။ သင်္ဘောဟာ Prinz Eugen ခေါ် heavy cruiser နဲ့အတူ အတ္တလန်တိတ် သမုဒ္ဒရာကို ဝင်ရောက်လာခဲ့ပြီး မြောက် အမေရိကမှ ဗြိတိန်အထိ မဟာမိတ် သင်္ဘောတွေကို စီးနင်းတိုက်ခိုက်ခဲ့ပါတယ်။ ထိုသင်္ဘောနှစ်စင်းကို စကယ်ဒီနေးဗီးယားနိုင်ငံအနီးတွင် အကြိမ်ကြိမ် တွေ့ရှိခဲ့ပြီး ၎င်းတို့၏ လမ်းကြောင်းကို ပိတ်ဆို့ရန် ဗြိတိသျှ ရေတပ်တပ်များကို စေလွှတ်ခဲ့သည်။ ဒိန်းမတ်ရေလက်ကြားတိုက်ပွဲမှာ တိုက်ခတ်သင်္ဘော HMS Hood ဟာ Prinz Eugen ကို တိုက်ခိုက်ခဲ့စဉ် HMS Prince of Wales ကတော့ Bismarck ကို တိုက်ခိုက်ခဲ့ပါတယ်။ နောက်ဆက်တွဲ တိုက်ပွဲမှာ ဘစ်စမတ်နဲ့ ပရင့်စ် ယူဂင်တို့ရဲ့ ပစ်ခတ်မှုကြောင့် ဟူးဒ် သင်္ဘော ပျက်စီးသွားပြီး ဝေလမင်းသားဟာလည်း ထိခိုက်ဒဏ်ရာရခဲ့ပြီး နောက်ဆုတ်ခွာခဲ့ရပါတယ်။ Bismarck ဟာ Prince of Wales ရဲ့ ပစ်ခတ်မှု သုံးကြိမ်မှာ လုံလောက်တဲ့ ထိခိုက်မှုကို ခံခဲ့ရပြီး ဒီတိုက်ခိုက်မှုကို ရပ်တန့်စေခဲ့တယ်။  Hood ပျက်စီးသွားတာနဲ့ တော်ဝင်ရေတပ်က ဒါဇင်ချီတဲ့ စစ်သင်္ဘောတွေပါဝင်တဲ့ အပြင်းအထန် လိုက်လံဖမ်းဆီးခဲ့တယ်။ နောက်နှစ်ရက်အကြာတွင် ပြင်သစ်နိုင်ငံသို့ ပြင်ဆင်ရန်သွားစဉ် လေယာဉ်တင်သင်္ဘော HMS Ark Royal မှ Fairey Swordfish ငါးမန်းပစ်လေယာဉ် ၁၅ စင်းဖြင့် တိုက်ခိုက်ခံခဲ့ရသည်။ နောက်တစ်နေ့ မနက်မှာ နောက်ဆုံးတိုက်ပွဲမှာ ကြေကွဲပြီးသား Bismarck ဟာ ဗြိတိသျှတိုက်သင်္ဘောနှစ်စင်းနဲ့ သင်္ဘောနှစ်စင်းနဲ့ တိုက်ခိုက်ခံရပြီး ပျက်စီးမှုနဲ့ လူများစွာ သေဆုံးခဲ့ပါတယ်။ ဗြိတိသျှတွေ သင်္ဘောပေါ်မတက်နိုင်အောင် သင်္ဘောကို ဖျက်ဆီးပစ်ခဲ့သလို၊ သင်္ဘောကို စွန့်ပစ်ခဲ့လို့ နောက်ထပ် သေဆုံးမှု နည်းလာနိုင်ပါတယ်။ ကျွမ်းကျင်သူအများစုက တိုက်ပွဲဒဏ်ကြောင့် နစ်မြုပ်သွားတာလို့ ဆိုကြပါတယ်။  ၁၉၈၉ ခုနှစ် ဇွန်လတွင် Robert Ballard မှ သင်္ဘောပျက်ကို ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့ပြီး ထိုအချိန်မှစ၍ အခြားခရီးစဉ်များစွာဖြင့် ဆက်လက်လေ့လာခဲ့သည်။
Bismarck ဟာ ဒုတိယကမ္ဘာစစ်အတွင်း ဂျာမန်ရေတပ်အတွက် တည်ဆောက်ခဲ့တဲ့ စစ်သင်္ဘောတစ်စင်းပါ။ တိုက်ခိုက်မှုတစ်ခုအပြီးမှာ သင်္ဘော HMS Hood ကို နစ်မြုပ်အောင် ကူညီရာမှာ Bismarck ဟာ ဗြိတိသျှရေတပ်ရဲ့ ဦးစားပေး ပစ်မှတ်ဖြစ်လာပြီး ၈ လသာ တာဝန်ထမ်းဆောင်အပြီးမှာ ကပ်ဆိုက်တဲ့ ပျက်စီးမှုတွေ ခံစားရပြီးနောက် ဂျာမန်တပ်တွေက နစ်မြုပ်ခဲ့တယ်။