Olee nke kasị gbuo mmadụ n'ime ala ọma jijiji iri ahụ kasị njọ?
Context:Ala Ọma Jijiji Kacha Nnukwu E Metụrụla Ihe otiti iri ndị kasị ukwuu e dekọrọla n'akụkọ ihe mere eme 1. Ihe ndị dị mkpa Valdivia, Chile 22 Mee 1960 (magnitude 9.5) Ala ọma jijiji a gburu mmadụ 1,655, merụọ mmadụ 3,000 ahụ ma chụpụ nde abụọ. O mebiri ihe ruru nde US$550 na Chile, ebe tsunami nke ọ kpatara kpatara ọnwụ na mmebi dị anya dị ka Hawaii, Japan na Philippines. 'Mpaghara mgbawa' nke ala ọma jijiji ahụ karịrị kilomita 1000 n'ogologo. Ụbọchị abụọ mgbe ala ọma jijiji mbụ ahụ gasịrị, ugwu ọkụ Puyehue dị nso gbawara, na-ezipụ ntụ na uzu ọkụ ruo kilomita 6 n'ime ikuku ruo ọtụtụ izu.  Nke abụọ. Prince William Sound, Alaska 28 Machị 1964 (magnitude 9.2) E jiri ya tụnyere ala ọma jijiji nke Chile, ala ọma jijiji a mere obere ihe: tsunami nke kpatara ya gburu mmadụ 128 ma kpatara mkpokọta US $ 311 nde na mmebi. Ala ọma jijiji ahụ mere n'Alaska, nakwa n'ebe ụfọdụ na Canada, ebe tsunami nke ọ kpatara kpatara kpatara mbibi dị anya dị ka Hawaii. Obodo Anchorage, nke dị kilomita 120 n'ebe ugwu ọdịda anyanwụ nke ebe ala ọma jijiji ahụ mere, bụ ebe kacha mebie emebi. A kọrọ na ịma jijiji nke ala ọma jijiji ahụ n'onwe ya mere were minit atọ.  Nke atọ. Sumatra, Indonesia 26 Disemba 2004 (ibu 9.1) A bịa n'ihe ndị mebiri emebi na ndị nwụrụnụ, ọdachi nke oké ifufe ahụ nke mere n'ụbọchị Boxing Day kpatara dị nnọọ ukwuu. Na ngụkọta, e gburu mmadụ 227,900 ma ọ bụ chee na ha anwụọla, ebe ihe dị ka nde 1.7 gbara ọsọ ndụ n'ihe karịrị mba 14 dị na South Asia na East Africa. Ebe ala ọma jijiji ahụ mere bụ kilomita 250 na ndịda ọwụwa anyanwụ Band Aceh, Indonesia, na omimi nke kilomita 30. Ọtụtụ ụbọchị ka e mesịrị na 28 Disemba, ugwu mgbawa apụl malitere ịgba ọkụ na nso Baratang, Andamar Islands, nke a na-eche na ọ bụ ala ọma jijiji ahụ kpatara ya.  4. ihe Sendai, Japan 11 Machị 2011 (magnitude 9.0) Ka ọ dị ugbu a, ọnụ ọgụgụ ndị nwụrụ n'ụzọ iwu kwadoro dị ọtụtụ puku site n'ihe jikọtara ala ọma jijiji ahụ dị ike, ala ọma jijiji ndị ọzọ na oké ifufe ahụ kpatara. Otú ọ dị, a na-atụ anya na ọnụ ọgụgụ ahụ ga-arị elu, ụfọdụ ndị na-eme atụmatụ na ọnụ ọgụgụ ikpeazụ ga-akarị 10,000. A na-atụ anya na mmetụta akụ na ụba ga-adị ukwuu, na mmechi nke ụlọ ọrụ nuklia nke ọtụtụ ụlọ ọrụ na-adabere maka ike.  Nke ise. Kamchatka, Russia 4 Nọvemba 1952 (magnitude 9.0) Ala ọma jijiji a mere ka e nwee oké ebili mmiri nke bibiri ọtụtụ ebe n'Agwaetiti Hawaii. E mere atụmatụ mmebi nke ihe onwunwe dị ihe dị ka US$1,000,000. Akụkọ ụfọdụ na-akọwa ebili mmiri dị ihe karịrị mita 9 n'ịdị elu na Kaena Point, Oahu. Otu onye ọrụ ugbo nọ n'Oahu kọrọ na oké ifufe ahụ gburu ehi isii, ma ọ dịghị onye a kọrọ na ọ nwụrụ.  Isii. Bio-bio, Chile 27 Febụwarị 2010 (magnitude 8.8) Ala ọma jijiji a na mmiri si n'oké osimiri nke sochiri ya gburu ma ọ dịkarịa ala mmadụ 521, mmadụ 56 ka a na-amaghị ebe ha nọ, mmadụ 12,000 merụkwara ahụ́. Ihe karịrị mmadụ 800,000 gbara ọsọ ndụ na ngụkọta nke mmadụ 1.8m metụtara na Chile, ebe mbibi e mere atụmatụ na US $ 30 ijeri. Ebe ala ọma jijiji ahụ mere bụ kilomita 335 n'ebe ndịda ọdịda anyanwụ nke Santiago, na omimi nke kilomita 35. Obere ala ọma jijiji mere n'Oké Osimiri Pasifik mebiri ụgbọ mmiri ndị dị na San Diego, California.  7. Ndị na-eto eto N'akụkụ ụsọ oké osimiri nke Ecuador 31 January 1906 (magnitude 8.8) Ala ọma jijiji a mere ka e nwee ala ọma jijiji nke e kwuru na ọ gburu ihe dị ka narị mmadụ ise ruo otu puku mmadụ na narị ise n'Ekwedọọ nakwa na Kolombia. Tsunami ahụ mere njem ruo n'ebe ugwu San Francisco, n'ụsọ oké osimiri ọdịda anyanwụ nke US, na n'ebe ọdịda anyanwụ ruo Hawaii na Japan. Oké ifufe ahụ ji ihe dị ka awa 12 gafee Oké Osimiri Pacific ruo Hilo, Hawaii.  8. Olee otú e si eme ya? Rat Islands, Alaska 2 Eprel 1965 (magnitude 8.7) Ihe kacha njọ n'ihe ndị a na-ekwu na ala ọma jijiji a mere bụ tsunami, nke e kwuru na ọ dị ihe dị ka mita 10 n'elu n'Agwaetiti Shemya. Ebili mmiri ahụ kpatara idei mmiri n'Agwaetiti Amchitka, na-akpata mmebi ihe ruru US$10,000. Ọ dịghị ndị nwụrụ anwụ ma ọ bụ ndị merụrụ ahụ a kọrọ.  9. Olee otú e si mee ya? Sumatra, Indonesia 28 Machị 2005 (magnitude 8.6) Ala ọma jijiji a gburu mmadụ 1,313, ihe karịrị mmadụ 400 merụkwara ahụ́ n'ihi oké ifufe ahụ mere n'ebe dị anya dị ka Sri Lanka. Ebe ala ọma jijiji ahụ mere bụ kilomita 205 n'ebe ugwu ọdịda anyanwụ Sibolga, Sumatra, na omimi nke kilomita 30. Mpaghara a, nke bụkwa ebe Tsunami nke Boxing Day nke 2004 mere, na-arụsi ọrụ ike n'ụzọ pụrụ iche, ebe atọ n'ime ala ọma jijiji 15 kasị ukwuu a maara mere ebe a.  Iri na ise. Assam - Tibet 15 Ọgọstụ 1950 (magnitude 8.6) Ala ọma jijiji a mere n'ime ime obodo mebiri ọtụtụ ụlọ nakwa nnukwu ala ọma jijiji. E gburu mmadụ 780 n'ọwụwa anyanwụ Tibet, ebe ọtụtụ obodo nta na obodo nta metụtara na Assam, China, Tibet na India. A hụwo mgbanwe n'ọ̀tụ̀tụ̀ ọdọ mmiri n'ebe ndị dị anya dị ka Norway. O yikarịrị ka ngụkọta nke ndị nwụrụnụ ọ̀ ga-akarị nke ahụ, ebe ọ bụ na ọ dịbeghị mgbe e mere atụmatụ ngụkọta nke ndị nwụrụnụ. Ọ bụ ezie na a maara ala ọma jijiji ahụ n'onwe ya dị ka Assam Earthquake, a kwenyere na isi ala ọma jijiji ahụ nwere ike ịbụ na Tibet.
Ọ bụ ala ọma jijiji mere na Sumatra, n'Indoneshia, n'afọ 2004 kacha gbuo ọtụtụ mmadụ. O mere ka e nwee ala ọma jijiji nke gburu ihe karịrị narị puku mmadụ abụọ.