ಯಾವುದು ಹೆಚ್ಚು ಮುಖ್ಯ, ಪ್ರಕೃತಿ ಅಥವಾ ಪೋಷಣೆ?
ಪ್ರಕೃತಿ ಮತ್ತು ಪೋಷಣೆ ವಾದವು ಮಾನವರು ಸಂಕೀರ್ಣ ಚಿಂತನೆಯನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾದಷ್ಟು ಕಾಲ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದೆ. ಮಗುವಿನ ಸ್ವಭಾವ (ಅಂತರ್ಗತ ಸ್ವಭಾವ, ವರ್ತನೆ, ಅಥವಾ ಪ್ರವೃತ್ತಿ), ಅಥವಾ ಪೋಷಣೆ (ಆರೈಕೆ, ಬೋಧನೆಗಳು, ಅಥವಾ ಕಂಡೀಷನಿಂಗ್) ಅವರು ವಯಸ್ಕರ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಯಾರು ಅಥವಾ ಏನಾಗುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದರ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಜವಾಬ್ದಾರರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ ಎಂಬ ಚರ್ಚೆ.  ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಮಾನವರು ಸನ್ನಿವೇಶದ (ಆಹಾರ) ಒಂದು ಉತ್ಪನ್ನವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ನಾವು ಬೆಳೆದಿರುವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳು ನಂತರದ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ನಾವು ಏನಾಗುತ್ತೇವೆ ಎಂಬುದರ ಮೇಲೆ ಗಣನೀಯ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುತ್ತವೆ. ಆದರೆ, ಇದು ಕಪ್ಪು ಮತ್ತು ಬಿಳಿ ಎಂದು ಅನಿವಾರ್ಯವಲ್ಲ. ಅತ್ಯಂತ ಕಷ್ಟದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಮಕ್ಕಳು ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ಉತ್ತಮ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುವ, ಸುಸಂಘಟಿತ ಸದಸ್ಯರಾಗಿ ಬೆಳೆದಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಲೆಕ್ಕವಿಲ್ಲದಷ್ಟು ಉದಾಹರಣೆಗಳಿವೆ.  ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಬೆಳೆದ ಪೋಷಣೆ (ಪರಿಸರ) ಯ ಹೊರತಾಗಿಯೂ, ಪ್ರಕೃತಿ ಪ್ರಬಲ ಅಂಶವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸುವುದು ಸಮಂಜಸವಾಗಿದೆ. "ಅನ್ಯರ ಮೇಲೆ ದೌರ್ಜನ್ಯವನ್ನು ಎಸಗುವವರಲ್ಲಿ ನೀವೂ ಒಬ್ಬರಾಗಿರುತ್ತೀರಿ" ಹಾಗಾದರೆ ಪ್ರಕೃತಿಯೇ ಹೆಚ್ಚು ಮುಖ್ಯವಾದುದಾಗಿದೆ?  ಚರ್ಚೆಯೊಂದಿಗಿನ ತೊಂದರೆಯೆಂದರೆ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಇನ್ನೊಬ್ಬನಂತೆಯೇ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಪ್ರಕೃತಿ ಮತ್ತು ಪೋಷಣೆಯ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿತ್ವವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಪ್ರಯೋಗಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವುದು ಕಷ್ಟ. ಕೇವಲ ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದಿಂದ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಬದಲಾವಣೆಯ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದಿಂದಲೂ ಸಹ. ಮಾನವ ಸ್ವಭಾವಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ತುಂಬಾ ಅಸ್ಥಿರಗಳಿವೆ, ಯಾವುದೇ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಹೇರುವುದು ಪೋಷಣೆ ಅಂಶವನ್ನು ಅಸಮತೋಲನಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ.  ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸುವಾಗ, ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಮನೋವಿಜ್ಞಾನವು ಇನ್ನೂ ಆರಂಭಿಕ ಹಂತದಲ್ಲಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದು ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ಪ್ರಕೃತಿ ಮತ್ತು ಪೋಷಣೆ ಎರಡೂ ಮಾನವ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಲ್ಲಿ ಅಗತ್ಯ ಅಂಶಗಳಾಗಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು.