နယ်သာလန်နိုင်ငံသည် မည်သည့်နိုင်ငံများနှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသနည်း။
Context:နယ်သာလန်နိုင်ငံ (Dutch: Nederland [ˈneːdərlɑnt] (listen)), informally Holland, သည် အနောက်မြောက်ဥရောပတွင် တည်ရှိပြီး ကာရစ်ဘီယံရှိ ပင်လယ်ရပ်ခြားဒေသများရှိ နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံဖြစ်သည်။ နယ်သာလန်နိုင်ငံသည် နယ်သာလန်နိုင်ငံတော်၏ ဖွဲ့စည်းထားသော နိုင်ငံလေးနိုင်ငံအနက် အကြီးဆုံးနိုင်ငံဖြစ်သည်။ နယ်သာလန်နိုင်ငံသည် ပြည်နယ် (၁၂) ခုဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားပြီး အရှေ့ဘက်တွင် ဂျာမနီနိုင်ငံ၊ တောင်ဘက်တွင် ဘယ်လ်ဂျီယံနိုင်ငံနှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်လျက်ရှိပြီး မြောက်ဘက်နှင့် အနောက်ဘက်တွင် မြောက်ပင်လယ်ကမ်းရိုးတန်းနှင့် ထိစပ်လျက်ရှိသည်။ ၎င်းသည် ဗြိတိန်၊ ဂျာမနီနှင့် ဘယ်လ်ဂျီယံတို့နှင့် မြောက်ပင်လယ်တွင် ပင်လယ်ပြင် နယ်နိမိတ်များ မျှဝေထားသည်။ နိုင်ငံ၏ တရားဝင်ဘာသာစကားမှာ ဒတ်ချ်ဘာသာစကားဖြစ်ပြီး အနောက်ဖရစ်ရှန်ဘာသာစကားသည် ဖရစ်စလန်ပြည်နယ်၏ ဒုတိယတရားဝင်ဘာသာစကားဖြစ်သည်။ ဒတ်ချ်၊ အင်္ဂလိပ်နဲ့ ပပ်ပီမန်တို ဘာသာစကားတွေဟာ ကာရစ်ဘီယံဒေသတွေမှာ တရားဝင်ပါ။   နယ်သာလန်နိုင်ငံ၏ အကြီးဆုံးမြို့ကြီးလေးမြို့မှာ အမ်စတာဒမ်၊ ရော့တာဒမ်၊ ဟေဂ်နှင့် ယူထရက်ချ်မြို့တို့ ဖြစ်သည်။ အမ်စတာဒမ်သည် နိုင်ငံ၏ လူဦးရေအများဆုံးမြို့ဖြစ်ပြီး အမည်အားဖြင့် မြို့တော်ဖြစ်သည်။ နိုင်ငံတော်သမ္မတရုံး၊ အစိုးရအဖွဲ့နဲ့ တရားရုံးချုပ်တွေကိုလည်း ဟဲဂ်မြို့မှာ ရုံးချိန်းတွေ ရှိပါတယ်။ ရိုတာတာဒမ် ဆိပ်ကမ်းသည် ဥရောပတွင် အလုပ်အများဆုံး ဆိပ်ကမ်းဖြစ်သည်။ Schiphol လေဆိပ်ဟာ နယ်သာလန်မှာရှိတဲ့ အလုပ်အများဆုံး လေဆိပ်ဖြစ်ပြီး ဥရောပမှာ တတိယ အလုပ်အများဆုံး လေဆိပ်ပါ။ နယ်သာလန်နိုင်ငံသည် ဥရောပသမဂ္ဂ၊ ယူရိုဇုန်၊ G10၊ NATO၊ OECD နှင့် WTO တို့၏ တည်ထောင်သူအဖွဲ့ဝင်ဖြစ်သလို ရှန်ဂန်ဒေသနှင့် သုံးပွင့်ဆိုင် Benelux Union ၏ အစိတ်အပိုင်းလည်းဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် အစိုးရအချင်းချင်း အဖွဲ့အစည်းများနှင့် နိုင်ငံတကာ တရားရုံးများကို လက်ခံကျင်းပပြီး ၎င်းတို့အနက်အများအပြားသည် ဟာ့ဂ်တွင် အခြေစိုက်သည်။   နယ်သာလန်နိုင်ငံ၏ အဓိပ္ပာယ်မှာ "နိမ့်ကျသော နိုင်ငံများ" ဖြစ်ပြီး မြင့်မားသော မြေမျက်နှာပြင်နှင့် မြေမျက်နှာပြင်အနေအထားကြောင့်ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်အောက်တွင် ၂၆% နီးပါး ကျဆင်းလျက်ရှိသည်။ ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်အောက်ရှိ ပိုလ်ဒါဟုခေါ်သော ဒေသအများစုသည် ၁၄ ရာစုတွင် စတင်ခဲ့သော မြေပြင်ပြန်လည်ထူထောင်ခြင်း၏ ရလဒ်ဖြစ်သည်။ ၁၅၈၈ မှာ စတင်ခဲ့တဲ့ နယ်သာလန်သမ္မတခေတ်မှာ နယ်သာလန်ဟာ နိုင်ငံရေး၊ စီးပွားရေးနဲ့ ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ ထူးခြားတဲ့ ခေတ်တစ်ခုကို စတင်ခဲ့ပြီး ဥရောပနဲ့ ကမ္ဘာမှာ အားအကောင်းဆုံး၊ ဩဇာအရှိဆုံး နိုင်ငံတွေထဲမှာ နေရာယူခဲ့ပါတယ်။ ဒီကာလကို ဒတ်ချ် ရွှေခေတ်လို့ သိကြပါတယ်။ ဒီကာလအတွင်းမှာ သူတို့ရဲ့ ကုန်သွယ်ရေး ကုမ္ပဏီတွေ Dutch East India Company နဲ့ Dutch West India Company တို့ဟာ ကမ္ဘာတစ်လွှားမှာ ကိုလိုနီတွေနဲ့ ကုန်သွယ်ရေး စခန်းတွေ ထူထောင်ခဲ့တယ်။   နယ်သာလန်နိုင်ငံသည် လူဦးရေ ၁၇ ဒသမ ၈ သန်းရှိပြီး ၄၁၈၅၀ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၁၆၁၆၀ စတုရန်းမိုင်) ကျယ်ဝန်းသော ဧရိယာတွင် နေထိုင်ကြပြီး ယင်းဧရိယာ၏ မြေဧရိယာမှာ ၃၃၅၀၀ စတုရန်းကီလိုမီတာ (၁၂၉၀၀ စတုရန်းမိုင်) ရှိသည်။ နယ်သာလန်နိုင်ငံသည် ကမ္ဘာ့လူဦးရေသိပ်သည်းခြေအများဆုံးနိုင်ငံများအနက် ၁၆ ခုမြောက်နိုင်ငံဖြစ်ပြီး ဥရောပသမဂ္ဂတွင် ဒုတိယအများဆုံးနိုင်ငံဖြစ်ပြီး စတုရန်းကီလိုမီတာ (၁၃၈၀ စတုရန်းမိုင်) တွင် လူဦးရေသိပ်သည်းခြေ ၅၃၁ ဦးရှိသည်။ သို့သော်လည်း မြေဩဇာကောင်းသော မြေ၊ အေးမြသော ရာသီဥတု၊ စူးစိုက်စိုက်စိုက် စိုက်ပျိုးခြင်းနှင့် တီထွင်ဖန်တီးနိုင်မှုကြောင့် ကမ္ဘာ့ဒုတိယအကြီးဆုံး အစားအသောက်နှင့် စိုက်ပျိုးထုတ်ကုန်တင်ပို့သူဖြစ်သည်။   နယ်သာလန်နိုင်ငံသည် ၁၈၄၈ ခုနှစ်မှစ၍ ယူနစ်ဖွဲ့စည်းမှုရှိသည့် ပါလီမန်အခြေခံဥပဒေဖြင့် အုပ်ချုပ်သော ဧကရာဇ်စနစ်ဖြစ်သည်။ ထိုနိုင်ငံသည် အစုလိုက်အပြုံလိုက်ဖြစ်ထွန်းလာခြင်း၏ အစဉ်အလာနှင့် လူမှုရေး သည်းခံမှု၏ ရှည်လျားသော မှတ်တမ်းကို ပိုင်ဆိုင်ထားပြီး ကိုယ်ဝန်ဖျက်ချခြင်း၊ ပြည့်တန်ဆာလုပ်ခြင်း၊ သေဒဏ်ပေးခြင်းတို့ကို တရားဝင်ပြုလုပ်ထားပြီး လစ်ဘရယ် မူးယစ်ဆေးဝါးမူဝါဒကို ထိန်းသိမ်းထားသည်။ နယ်သာလန်နိုင်ငံသည် ၁၉၁၉ ခုနှစ်တွင် အမျိုးသမီးများကို မဲပေးခွင့်ပြုခဲ့ပြီး ၂၀၀၁ ခုနှစ်တွင် လိင်တူလက်ထပ်ခြင်းကို တရားဝင်မဲပေးသည့် ပထမဆုံးနိုင်ငံဖြစ်သည်။ ၎င်းရဲ့ ရောနှောထားတဲ့ စျေးကွက် အဆင့်မြင့် စီးပွားရေးဟာ ကမ္ဘာမှာ လူတစ်ဦးချင်း ဝင်ငွေမှာ ၁၃ ခုမြောက် အမြင့်ဆုံးပါ။
နယ်သာလန်နိုင်ငံသည် အရှေ့ဘက်တွင် ဂျာမနီနိုင်ငံ၊ တောင်ဘက်တွင် ဘယ်လ်ဂျီယံနိုင်ငံတို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်လျက်ရှိပြီး မြောက်ဘက်နှင့် အနောက်ဘက်တွင် မြောက်ပင်လယ်ကမ်းရိုးတန်းနှင့် ထိစပ်လျက်ရှိသည်။ ၎င်းသည် ဗြိတိန်၊ ဂျာမနီနှင့် ဘယ်လ်ဂျီယံတို့နှင့် မြောက်ပင်လယ်တွင် ပင်လယ်ပြင် နယ်နိမိတ်များ မျှဝေထားသည်။